Opinie | Liever een collectieve site dan een dure campagne

Het boek heeft het zwaar, zeker in ons kleine taalgebied. De stichting voor de Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek, bekend van de boekenweek, wil daarom een grote campagne op touw gaan zetten. Maar als je als branche mensen aan het lezen wil krijgen en houden, is een gezamenlijke website dan niet een beter middel? door Roos Geerse

De digitalisering en het internet zijn niet de grote bedreiging voor het Nederlandse boek. Mensen zullen altijd blijven lezen en met elkaar van gedachten willen wisselen over wat ze hebben gelezen. Daarbij zal er interesse blijven voor activiteiten om boeken heen. 

grootboekbb-e1386159574260In veel gevallen is het internet zelfs het beginpunt voor deze dingen. Daar verwachten mensen informatie over boeken. Ze ontdekken er boeken en bestellen of reserveren die. Op Facebook en Twitter komen ze er niet alleen achter dat ze in de boekhandel bij hen om de hoek whiskey kunnen gaan proeven, ze laten ook weten wat ze van een bepaald boeken vonden, wat voor hun vrienden weer een aanleiding kan zijn het ook te gaan lezen en ga zo maar door.

Amazon heeft niet voor niets de ook door Nederlanders veel gebruikte lezerssite Goodreads opgekocht. Grote internetwinkels en bedrijven als Amazon en Google willen dat je zoveel mogelijk doet via hun site. Dat betekent dat je steeds sneller de boeken, recensies, blogs, evenementen enzovoort zult kunnen vinden die voor jou interessant zijn. Zo zul je, als je dat wil, met een druk op de knop een lijst kunnen krijgen van boeken met veel seks en een happy end die door minstens een kwaliteitskrant goed zijn besproken. Het enige punt daarbij is dat de boeken van schrijvers of uitgevers die bereid zijn om daarvoor te betalen in deze lijst hoger zullen staan dan op alle andere punten vergelijkbare boeken.

Nu kun je daar als branche natuurlijk op gaan wachten. Maar waarom zou je dat doen? Zo moeilijk is het nu ook weer niet om een goed doorzoekbare site te maken waarop schrijvers en uitgevers informatie kunnen geven over hun boeken, lezers met elkaar in contact kunnen komen, bloggers hun site kunnen presenteren, enzovoort.

Google en Amazon beschikken weliswaar over brute rekenkracht, enorme hoeveelheden data en superslimme programmeurs, maar dat is niet de enige manier om het online startpunt te worden voor boeken. Als branche heb je inhoudelijke kennis en de sympathie van het publiek. Dat betekent dat je een unieke boekensite kunt laten maken en in de lucht houden voor relatief weinig geld.

De uitgevers, boekhandel en bibliotheek zijn nog niet erg gewend om met elkaar samen te werken. Wel in campagnes, maar niet structureel. Daardoor is er weliswaar plaats voor boekondernemingen als Nieuwzoet of The Social Bookcompany, maar of we zo een partij krijgen die straks tegenspel gaat bieden aan Amazon?

Een gezamenlijke site lijkt me hoe dan ook nodig om een grootschalige campagne tot een succes te maken. Stel dat door je campagne mensen die al jaren geen boek meer hebben aangeraakt zin krijgen om iets te gaan lezen. Die moet je naar een site kunnen sturen die hen verder helpt.

Een mooi begin zou zijn een gezamenlijke catalogus waarbij je als bezoeker kunt aangeven waar je je boek wilt bestellen, lenen, afhalen, streamen of wat dan ook. Bij de boekhandel op de hoek, de bibliotheek, Bol of de uitgeverij zelf bijvoorbeeld. Helemaal mooi wordt het als je daar als lezer ook kunt zoeken op zaken als sfeer, stijl, het soort hoofdpersoon en de tijd en plaats van handeling. En dan kun je later naast een evenementenkalender nog twee goed door aangesloten personen en organisaties zelf te vullen databases toevoegen met recensies en andere artikelen, respectievelijk personen en organisaties zoals schrijvers, leesclubs, boekensites.

Met een goede boekensite en/of apps vergroot je hoe dan ook de kans dat mensen zin krijgen om een boek te gaan lezen. Daarbij zullen ze vaker op boeken en activiteiten stuiten waarvan ze anders niet gehoord zouden hebben. Mensen zullen ook meer met elkaar over boeken gaan praten naarmate je het makkelijker voor hen maakt om bijvoorbeeld groepen te vormen. Lezers die zich lid voelen van een club waarbij ook de schrijvers en uitgevers zijn aangesloten zullen minder snel geneigd zijn hun boeken van het internet plukken. En zo kan ik nog wel even doorgaan. Het internet en de digitalisering bieden zoveel kansen. Blijf kijken hoe je die benutten kan.

Update. Voor ik dit stuk naar de Volkskrant stuurde, heb ik de CPNB gevraagd of ze plannen hadden voor een dergelijk platform. Helaas kreeg ik geen antwoord. Inmiddels heeft de directeur in Boekblad wel laten weten dat men nog dit jaar iets in deze geest hoopt uit te rollen. En al meldde hij in het journaal naar aanleiding van Ik lees legaal nog dat een Spotify for books vraagt om een borging in de wet, sindsdien hebben uitgevers al laten weten vergevorderde plannen in die richting te hebben. Al zijn er natuurlijk ook al een tijd geruchten dat Amazon binnenkort naar Nederland komt.

Roos Geerse is de initiatiefnemer The Social Bookcompany

Een kortere versie van dit artikel verscheen 26 januari in de Volkskrant onder de titel Gebruik internet voor boekpromotie

Share Button

geef een reactie